Kleurbeoordelen, hoe doe ik dat?

Kleurbeoordelen, hoe doe ik dat?

Waar het om gaat

Kleurbeoordeling speelt een belangrijke rol in kwaliteitsborging, zoals u zult ontdekken op deze website. Om zeker te zijn van betrouwbare resultaten zijn twee factoren van groot belang: Een lichtbron van de juiste kwaliteit en standaardisatie van omstandigheden.

De kwaliteit van de lichtbron

Zowel natuurlijke als kunstmatige lichtbronnen kunnen zo sterk variëren, dat het licht nauwkeurig meetbaar moet zijn om haar prestaties te beoordelen. De drie belangrijkste factoren hierbij zijn kleurtemperatuur, kleurweergave en spectrale stroomverdeling.

Kleurtemperatuur

Kleurtemperatuur wordt uitgedrukt in Kelvin (K) en heeft niets te maken met hitte. In plaats daarvan heeft het te maken met de kleuren van een lichtbron, die variëren met de spectrale energieverdeling (zie hieronder).

Bijvoorbeeld, fluorescentielampen als de CIE VeriVide Lamp 'A' hebben een lagere kleurtemperatuur en zien er rood uit, terwijl lampen met een hogere kleurtemperatuur, zoals de warme witte TL-lamp, er blauw uitzien. CIE heeft drie verschillende 'Daglicht' lichtbronnen: de meest gebruikte is D65 (6500 K) voor oppervlakte-kleurindustrie - verf, textiel, kunststoffen, enz. - en D50 (5000 K) voor de grafische industrie. Andere gespecialiseerde toepassingen maken gebruik van D75 (7500 K).


Kleurweergave-index (engels: CRI - Colour Rendering Index)

CRI waarden geven aan hoe goed een lamp kleuren weergeeft ten opzichte van een referentielichtbron. De CRI-index varieert van 0-100, waarbij 100 maximaal is. Een lamp zoals de VeriVide D65, met een CRI van 98, zal dus kleuren nauwkeuriger laten zien dan een lamp als de CWF, die een CRI van 62 heeft. CRI rating is erkend door de Commission International de l'Eclairage (CIE) en de Illuminating Engineering Society (IES).


Spectrale stroomverdeling (engels: SPD – Spectral Power Distribution)

Licht bestaat uit het zichtbare gedeelte van het elektromagnetische spectrum, wat het normale menselijk oog ziet als kleuren. Sommige lichtbronnen zijn zeer geconcentreerd op verschillende gebieden van het spectrum, en dit verstoort de kleur van een object. Om deze reden wordt SPD rating gebruikt voor het numeriek karakteriseren van een lichtbron. Dit gebeurt door het meten van de relatieve SPD waarden op elke discrete golflengte. Deze meting wordt vergeleken met de CIE-norm om te bepalen hoe goed dat licht de kleur weergeeft of hoeveel de kleur wordt verstoord. D65 is door het CIE aanbevolen als lichtbron bij kleurbeoordeling, omdat het bestaat uit het gehele elektromagnetische spectrum in bijna gelijke proporties.

 

Standaardisatie van omstandigheden

Standaardisatie is de hoeksteen van het effectieve supply chain colour management. Op het gebied van kleurherkenning voldoen de meeste industrieën aan een systeem ontwikkeld door de CIE en vastgelegd in een aantal internationale (ISO) normen.

Daarom moet iedereen in een leveringsketen ervoor zorgen dat de apparatuur die ze gebruiken en de omgeving waarin ze het gebruiken voldoen aan de CIE en de relevante ISO-normen.

Voor de beste praktijk zijn de belangrijkste aspecten die overwogen moeten worden onder meer:


Kleurwaarneming van de waarnemer 

 Iedereen ziet bepaalde kleuren op een iets verschillende manier. Het is daarom aan te raden voor iedereen die betrokken is bij het maken van kleur beslissingen om hun waarneming van kleur eerst te laten testen. Color Technics kan u adviseren hoe u dit kunt doen.

Optimum Point of sale viewing

Uiteindelijk zal het eindproduct door uw klanten worden gezien op een verkooppunt. Daarom is het belangrijk om al in de ontwerpfase te bepalen hoe u wilt dat de kleur verschijnt in deze kritische situatie en bij het dagelijks gebruik. 

Lux niveaus

Lux is een eenheid die het volume van licht meet. De hoogte van de lux-waarde verschilt naar gelang van de taak die u wilt uitvoeren en de materialen waarmee u zult werken. Te lage of te hoge lux waarden maken een juiste kleurweergave onmogelijk.


Metamerie

Als twee gekleurde materialen identieke spectrale reflectiecurven hebben, zullen ze visueel overeenkomen onder elke lamp. Als ze verschillende spectrale reflectiecurven hebben, kunnen ze bij de ene lichtbron visueel overeenkomen, maar verschillen onder andere. Dit verschijnsel wordt metamerie genoemd en de oorzaak ligt meestal bij een verschil in de gebruikte kleurstof in elk materiaal. 
Metamerie kan worden gecontroleerd in een VeriVide kleurbeoordelingskast, die tot vijf verschillende lichtbronnen heeft. Dit en de flexibiliteit van Verivide’s unieke, met schakelaar te bedienen eenheid is in staat direct om te schakelen tussen de lampen om fijne metamerische verschillen te meten.


Kleurbeoordelingskasten

Kleurbeoordelingskasten moeten neutrale, vlekvrije en matgrijze interieurs hebben. De kwaliteit van de lamp reflector is ook belangrijk: een slechte reflector verstoort het licht van de lamp. VeriVide reflectoren maken gebruik van een speciale witte coating, ontworpen om de kwaliteit te maximaliseren door licht gelijkmatig te reflecteren. 

 
De situering van het kabinet is van cruciaal belang. Voor de beste resultaten moeten alle bronnen van interferentie met de visuele waarneming - bijvoorbeeld hinderlijke schitteringen of externe verlichting - worden geëlimineerd. Alle ramen in de buurt van de kast moeten worden uitgerust met grijze jaloezieën; er moet geen direct licht in het gezichtsveld zijn; en alle algemene verlichting in de omgeving moet Verivide ‘Kunstmatig daglicht’ zijn met een niveau van 200-300 lux.  

 
Copyright © 2012. Color Technics Verivide Nederlands Kleuren Centrum. Designed by Shape5.com